Ένα ασυνήθιστο πλοίο θα προσαράξει στη μαρίνα Φλοίσβου Αθηνών από τις 25 ως τις 29 Νοεμβρίου, με επιβάτες μια διεθνή διεπιστημονική ομάδα από ωκεανογράφους, βιολόγους, γενετιστές και άλλους ειδικούς από διακεκριμένα ερευνητικά κέντρα. Πρόκειται για το γαλλικό ερευνητικό σκάφος «Τάρα» (Tara), με 15μελές πλήρωμα, που πραγματοποιεί ένα τριετές ταξίδι με σκοπό τη μελέτη των οικοσυστημάτων των ωκεανών και την ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης σχετικά με τις επιπτώσεις της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Η τριετής αποστολή του πλοίου «Τάρα», σε όλους τους ωκεανούς και τις θάλασσες του κόσμου, «Τάρα Όσιανς» (Tara Oceans), ξεκίνησε στις 5 Σεπτεμβρίου 2009 με τον απόπλου του σκάφους από το Λοριάν της Βρετάνης στη Γαλλία και θα ολοκληρωθεί το 2012. Το ταξίδι θα καλύψει συνολικά περίπου 150.000 χλμ. (81.000 ναυτικά μίλια), σε όλους τους ωκεανούς της Γης (Ατλαντικό, Ειρηνικό, Ινδικό), από τους πόλους μέχρι τους τροπικούς, κάνοντας στάσεις σε περίπου 50 χώρες.

Το κοινό στη χώρα μας θα έχει την ευκαιρία να δει το σκάφος (που ήδη έχει διαπλεύσει το μεγαλύτερο μέρος της Μεσογείου) κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη μαρίνα του Φλοίσβου, ενώ την Παρασκευή 27 Νοεμβρίου (στις 11 το πρωί) θα έχει την ευκαιρία να συναντήσει, στο Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών, μέλη της αποστολής Tara Oceans και Έλληνες επιστήμονες σε μια συζήτηση για το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.

Η επόμενη προγραμματισμένη στάση του σκάφους θα γίνει στη Λάρνακα της Κύπρου, στις 4 Δεκεμβρίου, και στη συνέχεια το πλοίο θα κατευθυνθεί προς το Λίβανο και την Αίγυπτο, ενώ το 2010 θα εισέλθει πλέον στον Ινδικό ωκεανό.

Η Tara Oceans αποτελεί μια τριετή διεθνή ωκεανογραφική αποστολή, η οποία διοργανώνεται από το πρόγραμμα «Τάρα Εξπεντίσιονς» (Tara Expeditions) και μια διεθνή επιστημονική κοινοπραξία, υπό την αιγίδα του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (PNUE). Για τρία συνεχή χρόνια, θα συγκεντρώνει μετρήσεις και δείγματα διασχίζοντας όλες τις θάλασσες και τους ωκεανούς του κόσμου. Πρόκειται για μια παγκόσμια μελέτη του θαλάσσιου περιβάλλοντος, που παρόμοιά της δεν έχει διεξαχθεί έως τώρα με τα σημερινά σύγχρονα μέσα.

Το «Tara» θα εξερευνήσει όλες τις θάλασσες του πλανήτη, ζώνες υψηλής οικολογικής σημασίας, μοναδικά οικοσυστήματα και φαινόμενα. Το ταξίδι θα επιτρέψει τη μελέτη των οικοσυστημάτων των ωκεανών - τα οποία οι άνθρωποι συχνά παραμελούν, αν και είναι απαραίτητα για τη ζωή στη Γη - προκειμένου να δοθεί στην ανθρώπινη κοινότητα μια καλύτερη ευκαιρία να τα προστατέψει.

Για την αποστολή έχουν επιστρατευτεί οι επιστημονικοί κλάδοι που σχετίζονται με τη μελέτη των ωκεανών. Ωκεανογράφοι, βιολόγοι, γενετιστές και φυσικοί από διακεκριμένα εργαστήρια συνεργάζονται σε περισσότερους από 12 τομείς έρευνας. Περισσότεροι από 100 επιστήμονες συμμετέχουν από ξηράς στη συλλογή και ανάλυση των δεδομένων και των δειγμάτων.

Το σκάφος «Τάρα», το οποίο καθοδηγείται μέσω δορυφόρου κατά το ερευνητικό του ταξίδι, διαθέτει τις πιο προηγμένες τεχνολογίες παρατήρησης και ανάλυσης. Εκτός από μια εξελιγμένη συσκευή μετρήσεων και δειγματοληψιών, το σκάφος είναι εξοπλισμένο και με μια πλατφόρμα πειραματικής απεικόνισης, που επιτρέπει τόσο στους επιστήμονες όσο και στο κοινό να βλέπουν αυτούς τους αόρατους θαλάσσιους οργανισμούς (όπως το πλαγκτόν) που είναι απαραίτητοι για τη ζωή.

Στόχος του θα είναι κυρίως η μικροσκοπική χλωρίδα και πανίδα που παράγει το 50% του οξυγόνου της Γης. «Χωρίς αυτούς τους μικροοργανισμούς, ποτέ δεν θα είχαμε υπάρξει. Αν εξαφανιστούν, το ίδιο κι εμείς», όπως δήλωσε ο κυτταρικός βιολόγος Ερίκ Καρσεντί, επικεφαλής της επιστημονικής αποστολής, που είναι και επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Βιο-Μοριακού Εργαστηρίου.

Για να κοινοποιήσει και να αξιοποιήσει τα πορίσματά της, η Tara Oceans θα δημιουργήσει μία δημόσια βάση δεδομένων με ελεύθερη πρόσβαση για τον καθένα: τη «Βίο-τράπεζα» (Bio-bank). Η Bio-bank θα επιτρέψει στο σύνολο της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας να εμπλουτίσει με στοιχεία θεμελιώδους σημασίας την εικόνα που έχει για τους ωκεανούς, καθώς και για την εξέλιξη της ζωής στη Γη. Η Bio-bank αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς και πηγή μελέτης για πολλές γενιές ερευνητών.

Το δικάταρτο 60χρονο σκάφος, μήκους 36 μέτρων, «Tara» έχει μια μακρά προϊστορία από επτά αποστολές που έχει πραγματοποιήσει στην Αρκτική, την Ανταρκτική, την Παταγονία, τη Γροιλανδία και τη Νότια Γεωργία. Κατά την προηγούμενη αποστολή του, την περίοδο 2006-2008, το «Tara» πραγματοποίησε ένα ταξίδι 507 ημερών κατά μήκος των παγόβουνων του Αρκτικού Ωκεανού, για τη χαρτογράφηση της υποχώρησης των πάγων στις αρκτικές θάλασσες μεταξύ της Σιβηρίας και της Γροιλανδίας. Τα επιστημονικά πορίσματα της αποστολής θα παρουσιαστούν στη Διάσκεψη της Κοπεγχάγης στο τέλος του 2009.

Η πληροφόρηση της κοινής γνώμης για τον καθοριστικό ρόλο που διαδραματίζουν οι ωκεανοί και την υπερθέρμανση του πλανήτη, αποτελεί προτεραιότητα για την Tara Oceans. Όπως συνέβη και με τις προηγούμενες αποστολές, η Tara Oceans θα αποτελέσει ένα σημαντικό πρόγραμμα ευαισθητοποίησης και εκπαίδευσης, μέσω ντοκιμαντέρ, τηλεοπτικών εκπομπών, άρθρων, δημοσιεύσεων, εκθέσεων, καθώς επίσης και μέσω της διοργάνωσης εκπαιδευτικών δράσεων και σχολικών δραστηριοτήτων.

www.kathimerini.gr με πληροφορίες ΑΠΕ-ΜΠΕ